ಪ್ರಸ್ತುತ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಒಬ್ಬ ಹೂಡಿಕೆದಾರನು ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೇ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಶೇ. 50 ಅಥವಾ ಶೇ. 74), ಅವನಿಗೆ ಸಿಗುವ ಗರಿಷ್ಠ ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕು ಕೇವಲ ಶೇ. 26ಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
-
ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಿತಿ: ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಶೇ. 74 ರಷ್ಟು ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ.
-
ಮತದಾನದ ಮಿತಿ: ಆದರೆ, ಪ್ರಮುಖ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಅವರ ಅಧಿಕಾರವು ಶೇ. 26 ಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಹೂಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೂ, ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನಿಯಂತ್ರಣ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಸರ್ಕಾರ ಈ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಮುಂದಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಏಕೆ?
-
IDBI ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾಸಗೀಕರಣ: ಐಡಿಬಿಐ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖರೀದಿಸಲು ಮುಂದೆ ಬರುವ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು, ತಾವು ಹೂಡುವ ಬಂಡವಾಳಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
-
ಜಾಗತಿಕ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕತೆ: ವಿಶ್ವದ ಟಾಪ್ 20 ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಸರ್ಕಾರದ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.
-
ಬಂಡವಾಳ ಹರಿವು: ವಿದೇಶಿ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಾಸ ತುಂಬಲು ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ತರಲು ಈ ಮಿತಿ ಸಡಿಲಿಕೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಮುಂದಿನ ಹಂತಗಳೇನು?
-
ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿ: ಆರ್ಬಿಐ (RBI) ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಿರಿಯ ಬ್ಯಾಂಕರ್ಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಸಮಿತಿಯು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಲಿದೆ.
-
ಕಾನೂನು ತಿದ್ದುಪಡಿ: ಈ ಮಿತಿಯು ‘ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯ್ದೆ’ಯ ಭಾಗವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಇದನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಶಾಸನಾತ್ಮಕ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಪರೀಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು:
-
ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾಯ್ದೆ, 1949: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಮೂಲ ಕಾನೂನು.
-
ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆ (FDI): ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ನೇರ ಹೂಡಿಕೆಗೆ ಶೇ. 74 ರವರೆಗೆ ಅವಕಾಶವಿದೆ.
-
ವಿಕ್ಷಿತ್ ಭಾರತ್ (Viksit Bharat): 2047 ರ ವೇಳೆಗೆ ಭಾರತವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ರಾಷ್ಟ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಗುರಿಯಡಿ ಈ ಆರ್ಥಿಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ತರಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
