ಭಗವದ್ಗೀತೆಯ ಗೀತಾ ಸಾರ ಅಧ್ಯಾಯ-5- ಶ್ಲೋಕ-02

ಭಾವಾರ್ಥ:

ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಕೃಷ್ಣರು ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ಮಾರ್ಗಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಉಪದೇಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ – ಕರ್ಮಸಂನ್ಯಾಸ (ಸಂನ್ಯಾಸ ಮಾರ್ಗ) ಮತ್ತು ಕರ್ಮಯೋಗ (ಕರ್ಮ ಮಾಡುತ್ತಾ ಯೋಗ).

1. ಕರ್ಮಸಂನ್ಯಾಸ:

   • ಇಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಜಗತ್ತಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಕೇವಲ ಧ್ಯಾನ, ತಪಸ್ಸು, ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆ ಮುಂತಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ತೊಡಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.

   • ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಹಿಮಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಸಂನ್ಯಾಸ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದು.

2. ಕರ್ಮಯೋಗ:

   • ಇಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ದಿನನಿತ್ಯದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು — ಕುಟುಂಬ, ಸಮಾಜ, ಉದ್ಯೋಗ, ರಾಷ್ಟ್ರ ಇತ್ಯಾದಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು — ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಭಾವದಿಂದ, ಫಲಾಪೇಕ್ಷೆ ಇಲ್ಲದೆ, ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

   • ಕರ್ಮ ಮಾಡುತ್ತಾ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸುವುದು, ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಕೊನೆಗೆ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದು ಈ ಮಾರ್ಗದ ಗುರಿ.

ಮುಖ್ಯ ಸಂದೇಶ:
ಕೃಷ್ಣರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ –

“ಎರಡೂ ಮಾರ್ಗಗಳು ಒಳ್ಳೆಯವು. ಎರಡೂ ಮಾನವನ ಪರಮ ಒಳಿತಿಗೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುವವು.
ಆದರೆ, ಕರ್ಮಸಂನ್ಯಾಸಕ್ಕಿಂತ ಕರ್ಮಯೋಗ ಮಿಗಿಲಾದುದು.”

ಅಂದರೆ,

• ಜಗತ್ತನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ತ್ಯಾಗ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ
• ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲೇ ಇದ್ದು, ತನ್ನ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನಿಸ್ವಾರ್ಥವಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಅವನ್ನು ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವುದು ಸುಲಭವೂ, ಉತ್ತಮವೂ ಆಗಿದೆ.

ಉದಾಹರಣೆ:
ಒಬ್ಬ ರೈತನು ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾ, ತನ್ನ ದುಡಿಮೆ ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ, ಆತ ಕರ್ಮಯೋಗಿ.
ಆದರೆ, ಹಳ್ಳಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಕೇವಲ ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಹೋದರೆ, ಆತ ಕರ್ಮಸಂನ್ಯಾಸಿ.

ಕೃಷ್ಣನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ – ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲೇ ಇದ್ದು, ಕರ್ಮಯೋಗದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು ಶ್ರೇಯಸ್ಕರ, ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಮಾನಸಿಕ ಶಾಂತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಜಕ್ಕೂ ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಸಾರಾಂಶ:

ಜೀವನದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಓಡಿಹೋಗುವುದಕ್ಕಿಂತ
ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿಸ್ವಾರ್ಥವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು
ಪರಮಾರ್ಥವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಉತ್ತಮ ಮಾರ್ಗ.