ಬಿಜ್ನೋರ್ (ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ): ಡಾಲ್ಫಿನ್ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಚಿವಾಲಯವು (MoEFCC) ಡಾಲ್ಫಿನ್ ಯೋಜನೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ರೇಂಜ್–ವೈಡ್ ನದಿ ಮತ್ತು ಮುಹಾನ ಡಾಲ್ಫಿನ್ಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಜನವರಿ 17, 2026 ರಂದು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಬಿಜ್ನೋರ್ನಿಂದ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಆರಂಭಿಸಿದೆ.
ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ಡಾಲ್ಫಿನ್ಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯೆ, ಅವುಗಳ ವಾಸಸ್ಥಾನದ ಸ್ಥಿತಿ ಹಾಗೂ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಬೆದರಿಕೆಗಳನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುವುದಾಗಿದೆ. ಸಂಗ್ರಹವಾಗುವ ಮಾಹಿತಿ ಭವಿಷ್ಯದ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಯೋಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ನೀತಿ ರೂಪಣೆಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಲಿದೆ.
ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಹಂತಗಳು:
ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಗಂಗಾ ನದಿಯ ಮುಖ್ಯ ತಾಣದ ಬಿಜ್ನೋರ್ನಿಂದ ಗಂಗಾ ಸಾಗರ್ವರೆಗೆ ಹಾಗೂ ಸಿಂಧು ನದಿಯಲ್ಲಿ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಯಲಿದೆ.
ಎರಡನೇ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ನದಿ, ಗಂಗಾ ಉಪನದಿಗಳು, ಸುಂದರಬನ್ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಒಡಿಶಾ ಕರಾವಳಿ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಸಮೀಕ್ಷೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಡಾಲ್ಫಿನ್ ಪ್ರಭೇದಗಳು:
ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಗಂಗಾ ನದಿ ಡಾಲ್ಫಿನ್, ಸಿಂಧು ನದಿ ಡಾಲ್ಫಿನ್ಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಇರವಾಡಿ ಡಾಲ್ಫಿನ್ಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಹಯೋಗ:
ವೈಲ್ಡ್ಲೈಫ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (WII) ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಗಳು, WWF ಇಂಡಿಯಾ, ಆರಣ್ಯಕ್, ವೈಲ್ಡ್ಲೈಫ್ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸಹಭಾಗಿಯಾಗಿವೆ.
ಹಿನ್ನೆಲೆ:
2021 ರಿಂದ 2023 ರವರೆಗೆ ನಡೆದ ಮೊದಲ ರೇಂಜ್–ವೈಡ್ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ದೇಶದ ವಿವಿಧ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 6,327 ನದಿ ಡಾಲ್ಫಿನ್ಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಡಾಲ್ಫಿನ್ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಪರಿವರ್ತನೆ ಸಚಿವಾಲಯವೇ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಜಲಜ ಜೀವಿಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯತ್ತ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿ ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
