ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕು ಹೊಸ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಹಿತೆಗಳು (Labour Codes) ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಜಾರಿ
ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು 29 ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾಯ್ದೆಗಳನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿ ರೂಪಿಸಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಹೊಸ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಹಿತೆಗಳನ್ನು ನವೆಂಬರ್ 21, 2025 ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಈ ಸಂಹಿತೆಗಳು ವೇತನ, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಬಂಧಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಒಂದು ಏಕೀಕೃತ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.
ನಾಲ್ಕು ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಹಿತೆಗಳು ಯಾವುವು?
-
ವೇತನ ಸಂಹಿತೆ, 2019 (Code on Wages): ವೇತನ, ಬೋನಸ್ ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನದ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
-
ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಬಂಧಗಳ ಸಂಹಿತೆ, 2020 (Industrial Relations Code): ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಘಗಳು, ಮುಷ್ಕರಗಳು ಮತ್ತು ಲೇ-ಆಫ್ಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
-
ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಸಂಹಿತೆ, 2020 (Code on Social Security): ಗಿಗ್ ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.
-
ವೃತ್ತಿಪರ ಸುರಕ್ಷತೆ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಸಂಹಿತೆ, 2020 (OSH & WC Code): ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯದ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಮತ್ತು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು:
-
ವೇತನ ರಚನೆ: ನೌಕರರ ಮೂಲ ವೇತನ (Basic Pay), ತುಟ್ಟಿಭತ್ಯೆ (DA) ಮತ್ತು ರಿಟೈನಿಂಗ್ ಅಲೋವೆನ್ಸ್ ಒಟ್ಟು ಸಂಭಾವನೆಯ ಕನಿಷ್ಠ 50% ಇರಬೇಕು.
-
ಕೆಲಸದ ಅವಧಿ: ವಾರಕ್ಕೆ ಗರಿಷ್ಠ 48 ಗಂಟೆಗಳ ಕೆಲಸದ ಮಿತಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಓವರ್ಟೈಮ್ ವೇತನ ನೀಡಬೇಕು.
-
ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ: ಗಿಗ್ ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಕಂಪನಿಗಳು (Aggregators) ತಮ್ಮ ವಾರ್ಷಿಕ ವಹಿವಾಟಿನ 1% ರಿಂದ 2% ರಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ಮೀಸಲಿಡಬೇಕು.
-
ಮಹಿಳಾ ಕಾರ್ಮಿಕರು: ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಶಿಫ್ಟ್ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಸಮಾನ ಅವಕಾಶ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ವೇತನವನ್ನು ಈ ಸಂಹಿತೆಗಳು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತವೆ.
-
ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ: 40 ವರ್ಷ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಯಸ್ಸಿನ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಉಚಿತ ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು:
-
ಈ ನಾಲ್ಕು ಸಂಹಿತೆಗಳು 29 ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾಯ್ದೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.
-
ಗಿಗ್ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು (ಉದಾ: ಡೆಲಿವರಿ ಬಾಯ್ಸ್, ಫ್ರೀಲಾನ್ಸರ್ಸ್) ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ರಕ್ಷಣೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರಲಾಗಿದೆ.
-
ಕೆಲಸದ ಅವಧಿಯ ಮಿತಿ ಮತ್ತು ನೇಮಕಾತಿ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
