ನವದೆಹಲಿ, ಆ.3: ಚೀನಾ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ ಗಡಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ರೈಲು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಸುಮಾರು ₹45,000 ಕೋಟಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಲು ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಿದೆ. ಮುಂದಿನ 18 ರಿಂದ 24 ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದು.
ಯೋಜನೆಯಡಿ ಪಂಜಾಬ್, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಅಸ್ಸಾಂ ಹಾಗೂ ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಸ ರೈಲು ಮಾರ್ಗಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ, ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹಾಗೂ ಈಗಿರುವ ರೈಲು ಜಾಲದ ಬಲವರ್ಧನೆ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಹವಾಮಾನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸುಗಮ ಸಂಚಾರ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
ಈ ರೈಲು ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ದ್ವಿ-ಬಳಕೆ (Dual-Use Infrastructure) ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಮತ್ತು ಸರಕು ಸಾಗಣೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಸೇನಾ ಸಾಮಗ್ರಿ ಹಾಗೂ ಯೋಧರ ತ್ವರಿತ ಸಾಗಣೆಯೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿದೆ.
ಯೋಜನೆಯು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಿಲಿಗುರಿ ಕಾರಿಡಾರ್ ಹಾಗೂ ಹಿಮಾಲಯದ ಗಡಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದ್ದು, ಮುಖ್ಯ ಭೂಭಾಗವನ್ನು ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ರೈಲು ಜಾಲವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (Current Affairs Notes)
- ಯೋಜನೆ: ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶ ರೈಲು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ
- ಹೂಡಿಕೆ ಮೊತ್ತ: ₹45,000 ಕೋಟಿ
- ಜಾರಿಯ ಅವಧಿ: 18–24 ತಿಂಗಳು
- ಗಡಿ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು: ಚೀನಾ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ
- ಒಳಗೊಂಡ ರಾಜ್ಯಗಳು: ಪಂಜಾಬ್, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಅಸ್ಸಾಂ ಹಾಗೂ ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳು
- ಪ್ರಮುಖ ಕಾಮಗಾರಿಗಳು: ಹೊಸ ರೈಲು ಮಾರ್ಗ, ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ ನಿರ್ಮಾಣ, ರೈಲು ಜಾಲ ಬಲವರ್ಧನೆ
- ಮಾದರಿ: Dual-Use Infrastructure (ನಾಗರಿಕ ಮತ್ತು ಸೇನಾ ಬಳಕೆ)
- ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರದೇಶ: ಸಿಲಿಗುರಿ ಕಾರಿಡಾರ್
ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು
- Siliguri Corridor ಅನ್ನು “Chicken’s Neck” ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿರುವ ಕಿರಿದಾದ ಭೂ ಸಂಪರ್ಕ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತದ ಮುಖ್ಯ ಭೂಭಾಗವನ್ನು ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ.
- Dual-Use Infrastructure ಎಂದರೆ ನಾಗರಿಕ ಹಾಗೂ ಸೇನಾ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಒಂದೇ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಬಳಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ.
- All-Weather Infrastructure ಎಂದರೆ ಮಳೆ, ಹಿಮಪಾತ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲ ಋತುಗಳಲ್ಲೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ.
- ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಏಕೀಕೃತ ರೈಲು ಜಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಒನ್-ಲೈನರ್
ಭಾರತವು ಚೀನಾ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಹಾಗೂ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ ಗಡಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ರೈಲು ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆ ಬಲಪಡಿಸಲು ₹45,000 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದ ರೈಲು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ.
