ನವದೆಹಲಿ / ಬೆಂಗಳೂರು: ಕೇಂದ್ರ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ (Ministry of Culture) ವತಿಯಿಂದ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿರುವ ಎರಡನೇ ಆವೃತ್ತಿಯ ‘ಭಾರತೀಯ ಕಲೆ, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸ ಬೈನಾಲೆ’ (India Art, Architecture and Design Biennale – IAADB 2026) ಡಿಸೆಂಬರ್ 4, 2026ರಿಂದ ಮಾರ್ಚ್ 21, 2027ರವರೆಗೆ ನವದೆಹಲಿಯ 22 ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿದೆ. 2023ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೊದಲ ಆವೃತ್ತಿಗಿಂತಲೂ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಈ 108 ದಿನಗಳ ಬೃಹತ್ ಕಲಾ ಉತ್ಸವವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ (Theme) ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು:
-
ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: ಈ ಬಾರಿಯ ಬೈನಾಲೆಗೆ “ತತ್ ತ್ವಮ್ ಅಸಿ – ವಿಚಲಿತ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮರುಸಂಪರ್ಕ” (Tat Tvam Asi – Reconnecting in an Age of Distraction) ಎಂಬ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಭಾರತೀಯ ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳ ತತ್ವಜ್ಞಾನದ ಒಳನೋಟಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ.
-
೨೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೇಶಗಳ ಭಾಗಿ: ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಇಟಲಿ, ಹಂಗೇರಿ, ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾ ಸೇರಿದಂತೆ ೨೦ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಈ ಕಲಾ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲಿವೆ.
-
ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳು: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೈಮಗ್ಗ ಮತ್ತು ಕರಕುಶಲ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮತ್ತು ನ್ಯೂ-ಮೀಡಿಯಾ ಕಲಾಕೃತಿಗಳವರೆಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನವಿರಲಿದೆ. ಪುರಾಣ ಕಿಲ್ಲಾದಲ್ಲಿ “ಎ ವೋವನ್ ಲೈನ್ ಆಫ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್” (A Woven Line of Control) ಹಾಗೂ ಕುತುಬ್ ಮಿನಾರ್ನಲ್ಲಿ “ವಾರಣಾಸಿ ದಿ ಟೈಮ್ಲೆಸ್” (Varanasi the Timeless) ಎಂಬ ವಿಶೇಷ ಕಲಾ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ತಾಣಗಳು ಮತ್ತು ‘ಬೈನಾಲೆ ಪಾಸ್’ ಸೌಲಭ್ಯ:
-
ಪುರಾಣ ಕಿಲ್ಲಾ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರ: ಈ ಉತ್ಸವಕ್ಕೆ ಪುರಾಣ ಕಿಲ್ಲಾ (Purana Qila) ಪ್ರಧಾನ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿರಲಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಕೆಂಪು ಕೋಟೆ (Red Fort), ಕುತುಬ್ ಮಿನಾರ್, ಜಂತರ್ ಮಂತರ್, ಹುಮಾಯೂನ್ ಸಮಾಧಿ, ಸಫ್ದರ್ಜಂಗ್ ಸಮಾಧಿ, ಲೋಧಿ ಗಾರ್ಡನ್, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ (National Museum) ಮತ್ತು ನ್ಯಾಷನಲ್ ಗ್ಯಾಲರಿ ಆಫ್ ಮಾಡರ್ನ್ ಆರ್ಟ್ (NGMA) ಸೇರಿದಂತೆ ೨೨ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ನಡೆಯಲಿವೆ.
-
೫೦ ಲಕ್ಷ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಗುರಿ: ಸುಮಾರು ೫ ದಶಲಕ್ಷ (೫೦ ಲಕ್ಷ) ಸಂದರ್ಶಕರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವ ಮತ್ತು ಪಾರಂಪರಿಕ ತಾಣಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವವರ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ದ್ವಿಗುಣಗೊಳಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಆಯೋಜಕರು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರವೇಶ ಟಿಕೆಟ್ಗಳ ಬದಲಿಗೆ, ಎಲ್ಲಾ ತಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಕಲ್ಪಿಸುವ ವಿಶೇಷ ‘ಬೈನಾಲೆ ಪಾಸ್’ (Biennale Pass) ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷಾ ಉಪಯುಕ್ತ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (UPSC / KPSC Prelims Facts):
-
ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳ ಮಹತ್ವ (Upanishadic Theme): ಬೈನಾಲೆಯ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯವಾದ ‘ತತ್ ತ್ವಮ್ ಅಸಿ’ ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳಿಂದ ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು ವೇದಗಳ ಅತ್ಯಂತ ಇತ್ತೀಚಿನ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು (ವೇದಾಂತ), ಧ್ಯಾನ, ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ, ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತವೆ.
-
ಡಿಜಿಟಲ್-ಮೀಡಿಯಾ ಕಲೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸ: ಬೈನಾಲೆಯ ಡಿಜಿಟಲ್-ಆರ್ಟ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಧ್ಯಮಕ್ಕಾಗಿಯೇ ರಚಿಸಲಾದ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ (ಇದು ಕೇವಲ ಡಿಜಿಟಲ್ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ರಚಿಸಿದ ಭೌತಿಕ ಕಲಾಕೃತಿಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ).
-
ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣಾ ಇಲಾಖೆ (ASI): ASI ಕೇಂದ್ರ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧೀನ ಕಚೇರಿಯಾಗಿದ್ದು (Attached office), ಪುರಾತತ್ವ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಸ್ಮಾರಕಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೊಂದಿದೆ.
-
ಸ್ಮಾರಕಗಳ ಬಫರ್ ವಲಯ (Monument Buffer Zones): ಭಾರತದ ಪ್ರಾಚೀನ ಸ್ಮಾರಕಗಳ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ (AMASR Act), ಕೇಂದ್ರ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಸ್ಮಾರಕದ ೧೦೦ ಮೀಟರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಳಗೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ (Prohibited area) ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ೨೦೦ ಮೀಟರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (Regulated area).
ವಿಶೇಷ ವರದಿ: ‘ವಿಚಾರ ವಿಸ್ತಾರ’ – ಇದು ಸುದ್ದಿಗಳ ಸವಿವರ
