ಅಸ್ಸಾಂನ ನಮೇರಿ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ‘ನಮೇರಿ ವೈಲ್ಡ್ ಕ್ಲಾಸ್‌ರೂಮ್’ ಉಪಕ್ರಮ ಆರಂಭ: ಜಿಯಾ-ಭರಾಲಿ ನದಿ ಪರಿಸರ ಅಧ್ಯಯನ, ಕ್ಷೇತ್ರ ಶಿಕ್ಷಣ

ಗುವಾಹಟಿ / ಸೋನಿತ್‌ಪುರ: ಯುವ ಪೀಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅರಿವನ್ನು ಮೂಡಿಸಲು ಅಸ್ಸಾಂ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯು ನವೀನ ಪರಿಸರ-ಶಿಕ್ಷಣ ಉಪಕ್ರಮವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದೆ. ಸೋನಿತ್‌ಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಮೇರಿ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ (Nameri Tiger Reserve) ‘ನಮೇರಿ ವೈಲ್ಡ್ ಕ್ಲಾಸ್‌ರೂಮ್’ (Nameri Wild Classroom) ಎಂಬ ವಸತಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ೨೦೨೬ ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೦–೧೨ ರಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಅಸ್ಸಾಂನ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಸಚಿವ ಜಯಂತ ಮಲ್ಲಾ ಬರುವಾ ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ನಮೇರಿ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಕ್ಷೇತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ (Field Director) ಪಿರೈಸೂಡನ್ ಬಿ. ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ರೂಪಿಸಲಾದ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾರಂಭ ಮಾಡಲಿದೆ.

೧. ‘ನಮೇರಿ ವೈಲ್ಡ್ ಕ್ಲಾಸ್‌ರೂಮ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಕಲಿಕೆ:

• ಅರ್ಹತೆ ಮತ್ತು ಅವಧಿ: ೮ ನೇ ತರಗತಿಯಿಂದ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟ ಶಾಲಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲೇಜು/ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಯುವಜನತೆಗಾಗಿ ೨ ಮತ್ತು ೩ ದಿನಗಳ ವಸತಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು (Residential Learning Sessions) ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು:

  • ಪಕ್ಷಿ ವೀಕ್ಷಣೆ (Birdwatching): ನಮೇರಿಯ ಸಮೃದ್ಧ ಪಕ್ಷಿ ಪ್ರಬೇಧಗಳ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವೀಕ್ಷಣೆ.

  • ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಅರಣ್ಯ ನಡಿಗೆ (Guided Forest Walks): ನೈಸರ್ಗಿಕ ತಜ್ಞರು (Naturalists) ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಜತೆಗೂಡಿ ಅರಣ್ಯ ಪರಿಸರದ ಅಧ್ಯಯನ.

  • ವನ್ಯಜೀವಿ ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ (Wildlife Tracking): ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತು (Pugmarks), ಲದ್ದಿ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು.

  • ಜಿಯಾ-ಭರಾಲಿ ನದಿ ರಾಫ್ಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು ನದಿ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ (River Ecology): ನದಿಯ ಜಲಚರ ಪರಿಸರ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಿಹಿನೀರಿನ ಜೀವಿಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಕುರಿತ ನೇರ ಅಧ್ಯಯನ.

• ಕ್ಷೇತ್ರ ದಿನಚರಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ: ಶಿಬಿರಾರ್ಥಿಗಳು ತಮ್ಮ ಅವಲೋಕನಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲು ಫೀಲ್ಡ್ ಜರ್ನಲ್ (Field Journal) ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದ್ದು, ಯಶಸ್ವಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯದ ಜ್ಞಾನ: ಅರಣ್ಯವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿರುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಪಠ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

೨. ನಮೇರಿ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಭೌಗೋಳಿಕ ಮಹತ್ವ:

• ಸ್ಥಳ: ಅಸ್ಸಾಂನ ಸೋನಿತ್‌ಪುರ (Sonitpur) ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಪೂರ್ವ ಹಿಮಾಲಯದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿದೆ.

• ಗಡಿ ಸಂಪರ್ಕ: ಇದರ ಉತ್ತರ ಗಡಿಯು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಪಕ್ಕೆ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶದೊಂದಿಗೆ (Pakke Tiger Reserve) ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ವಿಶಾಲ ಆನೆ ಕಾರಿಡಾರ್ (Elephant Corridor) ಮತ್ತು ವನ್ಯಜೀವಿ ಪಥವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತದೆ.

• ಜೀವನಾಡಿ ನದಿ: ಜಿಯಾ-ಭರಾಲಿ ನದಿ (Jia-Bharali River / ಕಾಮೆಂಗ್ ನದಿ) ಈ ಉದ್ಯಾನವನದ ಪ್ರಮುಖ ನದಿಯಾಗಿದ್ದು, ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ನದಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಉಪನದಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ‘ಗೋಲ್ಡನ್ ಮಹಸೀರ್’ ಆಂಗ್ಲಿಂಗ್‌ಗೆ ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದಿದೆ.

• ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ – ಬಿಳಿ ರೆಕ್ಕೆಯ ಕಾಡುಬಾತು (White-winged Wood Duck):

  ಅಸ್ಸಾಂನ ರಾಜ್ಯ ಪಕ್ಷಿಯಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ (Endangered) ಅಪರೂಪದ ‘ವೈಟ್-ವಿಂಗ್ಡ್ ವುಡ್ ಡಕ್’ (Asarcornis scutulata) ನ ಪ್ರಮುಖ ಆವಾಸಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ನಮೇರಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

೩. ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಇತಿಹಾಸ (Conservation Timeline):

• ೧೯೯೮: ನಮೇರಿಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ‘ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ’ (National Park) ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.

• ೧೯೯೯: ಇದನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಟೈಗರ್ (Project Tiger) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಸ್ಸಾಂನ ೨ ನೇ ‘ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶ’ (Tiger Reserve) ವನ್ನಾಗಿ ಅಧಿಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು.