ಇಸ್ಲಾಮಾಬಾದ್ / ಬೀಜಿಂಗ್: ಚೀನಾ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ನಡುವಿನ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಹಭಾಗಿತ್ವವು ಹೊಸ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದ್ದು, ಚೀನಾದ ಖಾಯಂ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣವಾದ ‘ತಿಯಾಂಗಾಂಗ್’ (Tiangong Space Station) ಗೆ ತೆರಳಲು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಇಬ್ಬರು ಪೈಲಟ್ಗಳು ಅಂತಿಮ ಹಂತದ ಗಗನಯಾತ್ರಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ವಾಯುಪಡೆಯ ಪೈಲಟ್ಗಳಾದ ಝೀಶಾನ್ ಅಲಿ (Zeeshan Ali) ಮತ್ತು ಖುರ್ರಮ್ ದಾವೂದ್ (Khurram Daud) ಪ್ರಸ್ತುತ ಬೀಜಿಂಗ್ನಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ತರಬೇತಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ.
ಇವರಿಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಆಯ್ಕೆಯಾಗಲಿದ್ದು, ಅವರು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಕಕ್ಷೀಯ ಗಗನಯಾತ್ರಿ (Pakistan’s First Astronaut) ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಲಿದ್ದಾರೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಚೀನಾದ ತಿಯಾಂಗಾಂಗ್ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವ ಮೊದಲ ವಿದೇಶಿ ಪ್ರಜೆ (First Foreign National aboard Tiangong) ಎಂಬ ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನೂ ಈ ಯೋಜನೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿದೆ.
೧. ಮಿಷನ್ ಪ್ರೊಫೈಲ್ ಮತ್ತು ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳ ತರಬೇತಿ:
-
ಪಾತ್ರ – ಪೇಲೋಡ್ ತಜ್ಞ (Payload Specialist):
ಆಯ್ಕೆಯಾಗುವ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಗಗನಯಾತ್ರಿಯು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆಯ ಪೈಲಟ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಬದಲಿಗೆ ಅವರು ‘ಪೇಲೋಡ್ ತಜ್ಞ’ರಾಗಿ (Payload Specialist) ತೆರಳಲಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಪಾತ್ರವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಿಷನ್-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂಶೋಧನಾ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
-
ಅವಧಿ: ಈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಒಂದು ವಾರ (About one week) ಕಾಲ ನಡೆಯಲಿದೆ.
-
ತರಬೇತಿ ಕೇಂದ್ರ: ಬೀಜಿಂಗ್ನಲ್ಲಿರುವ ಚೀನಾ ಗಗನಯಾತ್ರಿ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ (China Astronaut Research and Training Centre) ತರಬೇತಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಮ್ಯಾಂಡರಿನ್ ಭಾಷಾ ಕಲಿಕೆ, ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಮೈಕ್ರೋಗ್ರಾವಿಟಿ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಸೆಂಟ್ರಿಫ್ಯೂಜ್ ವ್ಯಾಯಾಮಗಳನ್ನು (Centrifuge exercises) ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
-
ಅಂತಿಮ ಆಯ್ಕೆ: ೨೦೨೬ ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಮಧ್ಯ ಅಥವಾ ಕೊನೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮ ಗಗನಯಾತ್ರಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗುವುದು.
೨. ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ಸುಪಾರ್ಕೋ (SUPARCO):
-
ಬಯೋಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಪ್ರಯೋಗಗಳು:
ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಸುಪಾರ್ಕೋ (SUPARCO – Space and Upper Atmosphere Research Commission) ದೃಢಪಡಿಸಿರುವಂತೆ, ಆಯ್ಕೆಯಾಗುವ ಗಗನಯಾತ್ರಿಯು ಕಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ೪ ಪ್ರಮುಖ ಜೈವಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ (Biotechnology) ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಿದ್ದಾರೆ.
-
ಸಂಶೋಧನಾ ವಲಯ: ಈ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆ (Food Security) ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ (Climate Change) ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.
-
ಸ್ವದೇಶಿ ವಾಹನದ ಕೊರತೆ: ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಸ್ವಂತ ಮಾನವಸಹಿತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆ ಅಥವಾ ಉಡಾವಣಾ ರಾಕೆಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಚೀನಾದ ‘ಶೆನ್ಝೌ’ (Shenzhou) ನೌಕೆ ಮತ್ತು ‘ಲಾಂಗ್ ಮಾರ್ಚ್’ ರಾಕೆಟ್ಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ.
೩. ಚೀನಾ-ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ತಿಯಾಂಗಾಂಗ್ ನಿಲ್ದಾಣ:
-
ತಿಯಾಂಗಾಂಗ್ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣ (Tiangong):
-
ಚೀನಾದ ಮಾನವಸಹಿತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಸ್ಥೆ (CMSA) ಕಡಿಮೆ ಭೂ ಕಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ (Low Earth Orbit – LEO) ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಮಾಡ್ಯುಲರ್ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣವಾಗಿದೆ.
-
ಇದು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣಾ (Microgravity) ಸಂಶೋಧನೆ, ಕಕ್ಷೀಯ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಮಾನವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಹಾರಾಟದ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
-
-
೨೦೧೯ ರ ಒಪ್ಪಂದದ ಹಿನ್ನೆಲೆ: ಈ ಮಾನವಸಹಿತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಹಕಾರ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
-
ಚಾಂಗ್’ಇ-೮ ಚಂದ್ರಯಾನ (Chang’e 8):
ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಹಕಾರವು ಕೇವಲ ಭೂ ಕಕ್ಷೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ೨೦೨೮ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಯೋಜಿಸಲಾಗಿರುವ ಚೀನಾದ ಚಾಂಗ್’ಇ-೮ (Chang’e 8) ಚಂದ್ರಯಾನ ಮಿಷನ್ಗಾಗಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಸಣ್ಣ ಗಾತ್ರದ ಲೂನಾರ್ ರೋವರ್ (Lunar Rover) ಅನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ.
-
ಹಿಂದಿನ ಉಪ-ಕಕ್ಷೀಯ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು:
೨೦೨೩ ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ನಲ್ಲಿ ನಮೀರಾ ಸಲೀಮ್ (Namira Salim) ಅವರು ವರ್ಜಿನ್ ಗ್ಯಾಲಕ್ಟಿಕ್ (Virgin Galactic) ನೌಕೆಯ ಮೂಲಕ ಉಪ-ಕಕ್ಷೀಯ (Suborbital) ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಪಯಣ ಕೈಗೊಂಡ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆಯಾಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಿಷನ್ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಕಕ್ಷೀಯ (Orbital) ಮಾನವಸಹಿತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಹಾರಾಟವಾಗಿದೆ.
ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು (Quick Revision Matrix):
| ನಿಯತಾಂಕ / ಪರಿಕಲ್ಪನೆ | ವಿವರಣೆ / ಪರೀಕ್ಷಾ ಮುಖ್ಯಾಂಶ |
| ತರಬೇತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಪೈಲಟ್ಗಳು | ಝೀಶಾನ್ ಅಲಿ (Zeeshan Ali) ಮತ್ತು ಖುರ್ರಮ್ ದಾವೂದ್ (Khurram Daud). |
| ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣ | ತಿಯಾಂಗಾಂಗ್ (Tiangong) – ಚೀನಾದ ಕಡಿಮೆ ಭೂ ಕಕ್ಷೆಯ (LEO) ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣ. |
| ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಲಿರುವ ದಾಖಲೆ | ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಮೊದಲ ಗಗನಯಾತ್ರಿ; ತಿಯಾಂಗಾಂಗ್ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಲಿರುವ ಮೊದಲ ವಿದೇಶಿ ಪ್ರಜೆ. |
| ಮಿಷನ್ ಪಾತ್ರ (Role) | ಪೇಲೋಡ್ ತಜ್ಞ (Payload Specialist) – ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪ್ರಯೋಗಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತ. |
| ಯೋಜಿತ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಅವಧಿ | ಸುಮಾರು ೧ ವಾರ (One Week). |
| ಯೋಜಿತ ಸಂಶೋಧನೆ | ಆಹಾರ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಂಬಂಧಿತ ೪ ಜೈವಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಪ್ರಯೋಗಗಳು. |
| ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಸ್ಥೆ | ಸುಪಾರ್ಕೋ (SUPARCO). |
| ಚಂದ್ರಯಾನ ಸಹಯೋಗ | ಚೀನಾದ ಚಾಂಗ್’ಇ-೮ (Chang’e 8 – ೨೦೨೮) ಗಾಗಿ ಲೂನಾರ್ ರೋವರ್ ನಿರ್ಮಾಣ. |
| ಉಪ-ಕಕ್ಷೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಪ್ರವಾಸಿ | ನಮೀರಾ ಸಲೀಮ್ (Namira Salim) – ವರ್ಜಿನ್ ಗ್ಯಾಲಕ್ಟಿಕ್ (ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೨೩). |
