ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ನಗರೀಕರಣವು ಪರಿಸರದ ಮೇಲೆ ಬೀರುತ್ತಿರುವ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮವೊಂದು ಜಾಗತಿಕ ವರದಿಯಿಂದ ದೃಢಪಟ್ಟಿದೆ. UCLA ಸಂಸ್ಥೆಯ ‘STOP Methane’ ಯೋಜನೆಯು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿರುವ “ಸ್ಪಾಟ್ಲೈಟ್ ಆನ್ ದಿ ಟಾಪ್ 25 ಮಿಥೇನ್ ಪ್ಲೂಮ್ಸ್ ಇನ್ 2025: ಲ್ಯಾಂಡ್ಫಿಲ್ಸ್” ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ವಿಶ್ವದ ಅಗ್ರ 25 ಮಿಥೇನ್ ‘ಸೂಪರ್-ಪೊಲ್ಯೂಟರ್’ (ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕ) ತಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ತೆಲಂಗಾಣ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಎರಡು ಲ್ಯಾಂಡ್ಫಿಲ್ (ತ್ಯಾಜ್ಯ ವಿಲೇವಾರಿ ತಾಣ) ಸೈಟ್ಗಳು ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿವೆ.
ವರದಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:
-
ಉಪಗ್ರಹ ದತ್ತಾಂಶದ ಬಳಕೆ: ‘ಕಾರ್ಬನ್ ಮ್ಯಾಪರ್’ ಉಪಗ್ರಹ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿ ವಿಶ್ವದ 700ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ತ್ಯಾಜ್ಯ ತಾಣಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸೇರಿದಂತೆ 18 ದೇಶಗಳ 25 ಸೈಟ್ಗಳು ಗರಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟದ ಮಿಥೇನ್ ಹೊರಸೂಸುತ್ತಿರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ.
-
ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ: ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ತಾಣಗಳು ಪ್ರತಿ ಗಂಟೆಗೆ 3.6 ರಿಂದ 7.5 ಟನ್ಗಳಷ್ಟು ಮಿಥೇನ್ ಅನ್ನು ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ. ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾದ ಬ್ಯೂನಸ್ ಐರಿಸ್ ಬಳಿಯ ಲ್ಯಾಂಡ್ಫಿಲ್ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು (ಗಂಟೆಗೆ 7.6 ಟನ್) ಮಿಥೇನ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ತಾಣವಾಗಿದೆ.
-
ಹವಾಮಾನದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ: ಒಂದು ಲ್ಯಾಂಡ್ಫಿಲ್ ಗಂಟೆಗೆ 5 ಟನ್ ಮಿಥೇನ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಅದು ಸುಮಾರು 10 ಲಕ್ಷ ಎಸ್ಯುವಿ (SUV) ಕಾರುಗಳು ಉಂಟುಮಾಡುವ ಹವಾಮಾನ ಮಾಲಿನ್ಯಕ್ಕೆ ಸಮನಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಮಿಥೇನ್ ಮಾಲಿನ್ಯವೇಕೆ ಅಪಾಯಕಾರಿ?
ಮಿಥೇನ್ ಒಂದು ಪ್ರಬಲ ಹಸಿರುಮನೆ ಅನಿಲವಾಗಿದ್ದು, ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ಗಿಂತ (CO2) ಹತ್ತಿರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕಾಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯಲ್ಲದೆ, ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಓಝೋನ್ ಪದರದ ರಚನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿ ಜನರ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆಯೂ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪರಿಸರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ (UNEP) ಪ್ರಕಾರ, ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ಮಿಥೇನ್ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತ್ಯಾಜ್ಯ ವಲಯವು ಶೇ. 20 ರಷ್ಟು ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭಾರತವು ತ್ಯಾಜ್ಯ ವಿಂಗಡಣೆ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಜ್ಯದಿಂದ ಇಂಧನ ತಯಾರಿಸುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಈ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:
-
ಮಿಥೇನ್ (CH4): ಜೈವಿಕ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳು ಗಾಳಿಯ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲದೆ (Anaerobic conditions) ಕೊಳೆಯುವುದರಿಂದ ಲ್ಯಾಂಡ್ಫಿಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ಮಿಥೇನ್ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
-
ಕಾರ್ಬನ್ ಮ್ಯಾಪರ್ (Carbon Mapper): ಇದು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಜ್ಯ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಮಿಥೇನ್ ಸೋರಿಕೆಯನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಉಪಗ್ರಹ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬಳಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ.
-
UNEP: ಯುನೈಟೆಡ್ ನೇಷನ್ಸ್ ಎನ್ವಿರಾನ್ಮೆಂಟ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂ (ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪರಿಸರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ).
