ಬೈರೂತ್/ಜೆರುಸಲೇಂ: ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಬಣಗೊಂಡಿರುವ ಸಂಘರ್ಷದ ನಡುವೆ, ಅಮೆರಿಕದ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಲೆಬನಾನ್ 10 ದಿನಗಳ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಕದನ ವಿರಾಮಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿವೆ.
21:00 GMT ಯಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಈ ಕದನ ವಿರಾಮವು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಆಶಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ನೆಲಮಟ್ಟದಲ್ಲಿನ ವರದಿಗಳು ಕದನ ವಿರಾಮದ ಸುಸ್ಥಿರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಆತಂಕ ಮೂಡಿಸಿವೆ.
ಅಮೆರಿಕದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರಯತ್ನ:
ಅಮೆರಿಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರು ಲೆಬನಾನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಜೋಸೆಫ್ ಔನ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿದ ನಂತರ ಈ ಕದನ ವಿರಾಮವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ 10 ದಿನಗಳ ಅವಧಿಯನ್ನು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಮತ್ತು ಟೆಹ್ರಾನ್ (ಇರಾನ್) ನಡುವಿನ ಮುಂದಿನ ಸುತ್ತಿನ ಮಾತುಕತೆಗಳಿಗೆ ವೇದಿಕೆಯನ್ನಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಮೆರಿಕ ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ. ಮಾತುಕತೆ ಸಫಲವಾದರೆ ಈ ಅವಧಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ನೆಲಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕದನ ವಿರಾಮ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಆರೋಪ:
ಕದನ ವಿರಾಮ ಘೋಷಣೆಯಾದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ದಕ್ಷಿಣ ಲೆಬನಾನ್ನ ಖಿಯಾಮ್ ಮತ್ತು ದಿಬ್ಬಿನ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಶೆಲ್ ದಾಳಿ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಇಸ್ರೇಲ್ ಪಡೆಗಳು ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಲೆಬನಾನ್ ಸೈನ್ಯ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದರೆ, ಇಸ್ರೇಲ್ ಮಾತ್ರ ತನ್ನ ಕ್ರಮಗಳು “ಆತ್ಮರಕ್ಷಣೆ” (Self-defence) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕತೆ:
ಈ ಸಂಘರ್ಷವು ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಮೇಲೆ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮತ್ತು ಅನಿಲ ಪೂರೈಕೆಯ ಶೇಕಡಾ 20ರಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ (Strait of Hormuz) ಮೇಲೆ ಹದ್ದಿನ ಕಣ್ಣು ಇಡಲಾಗಿದೆ. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ತೈಲ ಬೆಲೆ ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್ಗೆ 100 ಡಾಲರ್ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೂ, ಅಮೆರಿಕದ ನೌಕಾಪಡೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಗೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗುವ ಭೀತಿ ಎದುರಾಗಿದೆ.
ಈ ಮಧ್ಯೆ, ಇರಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಮಿಲಿಟರಿ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಅಮೆರಿಕದ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗಳು ಆರಂಭವಾಗಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ.
ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:
- ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ (Strait of Hormuz): ಇದು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ತೈಲ ಸಾಗಾಣಿಕಾ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದ್ದು, ಓಮನ್ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವೆ ಇದೆ.
- ಹಿಸ್ಬೊಲ್ಲಾ (Hezbollah): ಲೆಬನಾನ್ ಮೂಲದ ಪ್ರಬಲ ಶಸ್ತ್ರಸಜ್ಜಿತ ಸಂಘಟನೆ.
- ಬ್ಯಾಕ್ಚಾನಲ್ ಡಿಪ್ಲೊಮಸಿ: ಸಂಘರ್ಷದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೇರ ಮಾತುಕತೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ನಡೆಸುವ ಸಂಧಾನ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪಾತ್ರ).
- ಆತ್ಮರಕ್ಷಣೆ ಕಾನೂನು: ಕದನ ವಿರಾಮದ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೂ ತಕ್ಷಣದ ಬೆದರಿಕೆ ಎದುರಾದಾಗ ಪ್ರತಿ ದಾಳಿ ನಡೆಸುವ ಅವಕಾಶವಿದು.
