ಮಾನವ ಸಮಾಜದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಡುವುದು ಕೇವಲ ರಾಜರು–ಮಹಾರಾಜರು, ಆಡಳಿತಗಾರರು ಅಥವಾ ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ. ಮಣ್ಣಿನ ಜೊತೆ, ಜನರ ಬದುಕಿನ ಜೊತೆ, ಆಶಾಭಾವನೆಗಳ ಜೊತೆ ಹೆಣೆದುಕೊಂಡ ಅನೇಕ ಮೌನ–ಮಹಾನೀಯರು, ತಮ್ಮ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಸೇವೆಯಿಂದ ಸಮಾಜದ ಬದುಕಿಗೆ ದಿಕ್ಕು ತೋರಿದವರು, ಇದೀಗ ಮರೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಪರ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದವರು—ಇವರ ಜೀವನಗಾಥೆಗಳೇ ನಿಜವಾದ ಸಮಾಜದ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಇತಿಹಾಸ. ಅಂತಹ ಮೌಲ್ಯಭರಿತ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವೊಂದರ ನಡೆ–ನುಡಿ, ತ್ಯಾಗ–ಸಾಧನೆ, ಸಮಾಜಮುಖಿ ಚಿಂತನೆ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವ ದೀರ್ಘ ಪ್ರಯತ್ನವೇ ನಾಡಿನ ಹಿರಿಯ ಸಾಹಿತಿ ಶ್ರೀ ಗೊರೂರು ಅನಂತರಾಜು ರವರ ಮನವೆಂಬ ಮರ್ಕಟದ ಬೆನ್ನೇರಿ ಕೃತಿ.
ಈ ಕೃತಿ ಒಂದು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವನ ವರ್ಣನೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ ಅದು ಒಂದು ಯುಗದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭಾವನೆಗಳ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಪರಂಪರೆಯ, ಶಿಕ್ಷಣದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ, ಸಂಘಟನೆಗಳ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆಯ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಜೀವನದ ಬೆನ್ನೆಲುಬಾದ ಮೌಲ್ಯ–ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ತುಂಬು ಚಿತ್ರಣ ನೀಡುವ ವಿಶಿಷ್ಟ ದಾಖಲೆ. ಇಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಧ್ಯಾಯವೂ ಮಣ್ಣಿನ ವಾಸನೆ, ಕಾಲ ಬದಲಾಗುವ ಹಾದಿಗಳು, ಜನಪದದ ಸ್ಪಂದನೆ, ಹಬ್ಬ–ಹರಿದಿನಗಳ ಜಿಜ್ಞಾಸೆ, ಗಾಂಧೀ ತತ್ವದ ಮೃದು ಸ್ಪರ್ಶ, ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ–ಸಮಾಜ ಸೇವೆಯ ಶಕ್ತಿ—ಇವುಗಳನ್ನು ಹೊಸ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಕಾಣಲು ಓದುಗರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಂಸ್ಕೃತಿ–ಸಮಾಜ–ಶಿಕ್ಷಣಗಳ ತ್ರಿವೇಣಿ
ಸಮಾಜದ ನಿಜವಾದ ಬಲ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲ; ಅದು ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ನೈತಿಕತೆ, ಕಲೆ, ಮಾನವೀಯತೆ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಮೌಲ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಬದುಕು ಕೇವಲ ಮಣ್ಣಿನೊಳಗಿನ ಬದುಕಲ್ಲ; ಅದು ನಂಬಿಕೆಗಳ, ಆಚರಣೆಗಳ, ವೃತ್ತಿ ಜೀವನದ, ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಸಹಜತೆಯ, ಪರಂಪರೆಯ, ಬಡವರ ತೀವ್ರ ಪರಿಶ್ರಮದ, ಹಾಗೂ ಸಂತೋಷ–ವ್ಯಸನಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕೃತಿ ಈ ಎಲ್ಲ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಜೀವಂತ ಉದಾಹರಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಶಾಲೆಗಳ ಉದಯ, ಬದಲಾವಣೆ, ಅಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ–ಮಾನವೀಯ ಗುರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣದ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಕ್ಕಳ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳು, ಶಿಕ್ಷಕರ ಪಾತ್ರ, ಪಠ್ಯೇತರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು—ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಿಷಯವೂ ಇಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಚರ್ಚಿತವಾಗಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗಾಂಧೀ ತತ್ವ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಶಿಕ್ಷಣದ ಸಂಧಿಯನ್ನು ಈ ಕೃತಿ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಪರಂಪರೆ
ಈ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಹಳ್ಳಿಗಳ ನಾಡ ಹಬ್ಬಗಳು, ಸಂಕ್ರಾಂತಿ, ಯುಗಾದಿ, ಗೌರಿ–ಗಣೇಶ, ದೀಪಾವಳಿ ಮುಂತಾದ ಹಬ್ಬಗಳ ಮೂಲ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ವಿವರಣೆಗೊಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಅವುಗಳ ವೈಜ್ಞಾನಿಕತೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಬಂಧನ, ಆರಾಧನೆಯ ಅರ್ಥ, ಗ್ರಾಮೀಣರ ನಂಬಿಕೆ–ವಿಶ್ವಾಸಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಆಚರಣೆಗಳಾಗಿ ನೋಡುವ ಬದಲು, ಅವುಗಳನ್ನು ಸಮಾಜದ ಒಗ್ಗಟ್ಟು, ಕೃತಜ್ಞತೆ, ಪ್ರಕೃತಿ–ಮಾನವ ಪರಸ್ಪರ ಅವಲಂಬನೆಗಳ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವಾಗಿ ಈ ಕೃತಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿ ಮರು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತದೆ.
ಜನಪದ ಗೀತೆ, ಕುಂಬಾರಿಕೆ, ಕಸೂತಿ ಕಲೆ, ವೃತ್ತಿ–ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳು, ಕುಟುಂಬ ಪದ್ಧತಿ, ಮಹಿಳೆಯರ ಪಾತ್ರ, ಗ್ರಾಮ ಸಭೆಗಳು, ಸ್ವಯಂ ಸೇವಾ ಸಂಘಟನೆಗಳು—ಇವು ಸಮಾಜದ ಚಲನೆಗೆ ಹೇಗೆ ಕಾರಣಕಾರಿಗಳಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಲೇಖಕರು ನಿಖರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸಮಾಜಮುಖಿ ಚಿಂತನೆ ಮತ್ತು ಸೇವಾ ಸ್ಫೂರ್ತಿ
ಪುಸ್ತಕವು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವನಾಧಾರಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಚರ್ಚಿಸುವುದಲ್ಲ. ಅವರ ಸಮಾಜಮುಖಿ ಕಾರ್ಯಗಳು, ಸಂಘಟನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆಗಳು, ಜನಜಾಗೃತಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ–ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಚರಣೆಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪರಿಹಾರಗಳತ್ತ ಅವರ ಬದ್ಧತೆ—ಈ ಎಲ್ಲವೂ ಕಿರು ಚಿತ್ರಗಳಂತೆ ಓದುಗರ ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆ ಮೂಡಿ ಬರುತ್ತವೆ.
ಇದೆಲ್ಲದರ ನಡುವೆ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಸರಳತೆ, ಜನಪರ ಮನಸ್ಸು, ನೈತಿಕ ದೃಢತೆ, ಮಾನವೀಯತೆ—ಇವುಗಳು ಓದುಗರ ಹೃದಯವನ್ನು ಮುಟ್ಟುವಂಥವು. ಈ ಕೃತಿಯ ವಿಶೇಷತೆ ಎಂದರೆ, ಅದು ಬದುಕನ್ನು ಕೇವಲ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಲ್ಲ; ಬದುಕಿನ ನಿಜ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಓದುಗರಿಗೆ ಅನುಭವವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಮೌಲ್ಯಗಳ ಕುಸಿತದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕ ಕೃತಿ
ವೇಗ, ಯಾಂತ್ರಿಕತೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಸ್ತತೆಯ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಮರೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ಈ ಕೃತಿ ಒಂದು ದೀಪದಂತೆ ಬೆಳಕನ್ನು ಚೆಲ್ಲಿ, ಓದುಗರನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸಿ, ಸಮಾಜದ ಮೇಲಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಯುವ ಜನತೆಗೆ ಇದು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ನಿರ್ಮಾಣದ ಪಾಠ, ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಸ್ಮರಣೆಯ ಸಂಗ್ರಹ, ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ ಅಕ್ಷರ–ದಾಖಲೆ, ಹಾಗೂ ಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ಮೌಲ್ಯಾಧಾರಿತ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ. ಲೇಖಕರ ಬರಹದ ಕ್ರಮ, ಉಲ್ಲೇಖಗಳು, ಶೈಲಿ, ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪರಿಶೀಲನೆ—all of these elevate this work into the category of a cultural document rather than just a biography.
ಕೊನೆ ಮಾತು
ಸಂಸ್ಕೃತಿ–ಸಮಾಜ–ಶಿಕ್ಷಣ ಎಂಬ ಮೂರು ಸ್ತಂಭಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾನವ ಜೀವನ ನಿಂತಿದೆ. ಈ ಕೃತಿ ಆ ಸ್ತಂಭಗಳ ಆಳವನ್ನು, ಬಲವನ್ನು, ಹಾಗೂ ಅದರ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಓದುಗರಿಗೆ ಮನದಟ್ಟು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಮಣ್ಣಿನ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಇದು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಮೌಲ್ಯಾಧಾರಿತ, ಅಧ್ಯಯನ ಪ್ರಧಾನ, ಸಮಾಜಮುಖಿ ಗ್ರಂಥವು ಓದುಗರ ಮನದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ವಿಚಾರಗಳ ಬೀಜ ಬಿತ್ತಲಿ. ಮಣ್ಣಿನ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಮ್ಮೆ, ಮೌಲ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನಿಷ್ಠೆ, ಸಮಾಜದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಂದನೆ ಬೆಳೆದೇಳಲಿ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇದು ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ ಎಂಬ ಹಾರೈಕೆಯೊಂದಿಗೆ
ವಿಶ್ವಾಸ್. ಡಿ. ಗೌಡ
ಸಾಹಿತಿಗಳು
ಸಕಲೇಶಪುರ
9743636831
