ಜೈಪುರ : ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಸುಲಭವಾಗಿ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ರಾಜಸ್ಥಾನ ಕೇಂದ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ (Central University of Rajasthan – CURAJ) ಸಂಶೋಧಕರು ಮಹತ್ತರ ಯಶಸ್ಸು ಸಾಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರಗಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರಮಾಣದ ವಿಷಕಾರಿ ಸೀಸದ (Toxic Lead Ions) ಅಂಶಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಬಲ್ಲ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಸೆನ್ಸರ್ ಸಾಧನವೊಂದನ್ನು ಜೂನ್ 22 ರಂದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಸೆನ್ಸರ್ನ ವಿಶೇಷತೆಯೆಂದರೆ, ನೀರನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು, ಬಫರ್ಗಳು ಅಥವಾ ರಿಯಾಜೆಂಟ್ಗಳ ಅಗತ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಳಕೆದಾರ ಸ್ನೇಹಿಯಾಗಿದ್ದು, ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರೂ ಸಹ ಸುಲಭವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸೀಸದ ಮಾಲಿನ್ಯ ಮತ್ತು ಅದರ ಭೀಕರತೆ
ಸೀಸವು (Lead) ಒಂದು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಭಾರ ಲೋಹವಾಗಿದ್ದು (Heavy Metal), ಇದು ಹಳೆಯ ಪೈಪ್ಗಳು, ಫಿಟ್ಟಿಂಗ್ಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಲಂಬಿಂಗ್ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಮೂಲಕ ಕುಡಿಯುವ ನೀರನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ. ಸೀಸದ ಮಾಲಿನ್ಯವು ನೀರಿನ ಬಣ್ಣ ಅಥವಾ ವಾಸನೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ, ನೀರು ನೋಡಲು ಶುದ್ಧವಾಗಿದ್ದರೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಸೀಸದ ಕಣಗಳು ಇರುವುದನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಮಾನವನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಸೀಸದ ಶೇಖರಣೆಯು ನರಮಂಡಲದ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಕ್ಕಳ ಮೆದುಳಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಇದು ಮಾರಕವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುತ್ತದೆ.
ಸೆನ್ಸರ್ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಗಂಗಾ-ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷೆ
ಕ್ಯುರಾಜ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗದ ಸಹಾಯಕ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ ಪಂಕಜ್ ಗುಪ್ತಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್ನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನ್ಯಾನೊತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ‘ಕೆನಾಟು’ (CANATU) ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
-
ನದಿಗಳ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷೆ: ಈ ಸೆನ್ಸರ್ನ ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋಡ್ಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ನಲ್ಲಿಯ (Tap) ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ನದಿಗಳಾದ ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ನದಿಗಳ ನೀರಿನಲ್ಲೂ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
-
ತಾಪಮಾನ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವ: ಇದು 5°C ನಿಂದ 45°C ವರೆಗಿನ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಲ್ಲದು.
-
ಉತ್ಪಾದನೆ: ಇದು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದ ಮರು-ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಸ್ಥಿರ ಮತ್ತು ಸ್ವಾವಲಂಬಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ.
ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಲಿದೆ?
ಈ ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಮನೆಗಳ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ವಿತರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ನೀರು ಸರಬರಾಜು ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಬೃಹತ್ ನೀರು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳಲ್ಲಿ (Water Treatment Plants) ಬಳಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಆವಿಷ್ಕಾರದ ಕುರಿತು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕುಲಪತಿಗಳಾದ ಪ್ರೊ. ಆನಂದ್ ಭಾಲೇರಾವ್ ಅವರು ಸಂಶೋಧನಾ ತಂಡವನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು (Important Facts for Exams)
ಸೀಸ (Lead – Pb): ಇದು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಅತ್ಯಂತ ವಿಷಕಾರಿ ಭಾರ ಲೋಹ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕವಾಗಿದೆ.
ಮಾಲಿನ್ಯದ ಸ್ವರೂಪ: ಸೀಸ ಮಿಶ್ರಿತ ನೀರು ದೃಷ್ಟಿಗೋಚರವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣರಹಿತವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಬಹುದು. ಹಾಗಾಗಿ ಬರಿಗಣ್ಣಿನಿಂದ ಇದನ್ನು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನದಿಗಳು: ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ನದಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಾದ ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ನದಿಗಳ ನೀರನ್ನು ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
ನ್ಯಾನೊತಂತ್ರಜ್ಞಾನ (Nanotechnology): ಕೆನಾಟು (CANATU) ನಂತಹ ಜಾಗತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನ್ಯಾನೊಸ್ಕೇಲ್ (ಅತಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮಟ್ಟದ) ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಧನಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.
