ನವದೆಹಲಿ: ಅಗತ್ಯ ಔಷಧಿಗಳ ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ NLEM ಪಟ್ಟಿ ಮಹತ್ವ: 384 ಔಷಧಿಗಳಿಗೆ ಬೆಲೆ ಮಿತಿ

ನವದೆಹಲಿ: ದೇಶದ ಜನರಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ, ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಮತ್ತು ಕೈಗೆಟುಕುವ ದರದಲ್ಲಿ ಔಷಧಗಳು ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಗತ್ಯ ಔಷಧಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ (NLEM) ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಈ ಪಟ್ಟಿ, ಸರ್ಕಾರಿ ಔಷಧ ಖರೀದಿ ಹಾಗೂ ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಾಗಿದೆ.

NLEM 2022ರಲ್ಲಿ 384 ಔಷಧಿಗಳು

ಕೇಂದ್ರ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವಾಲಯವು ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯ ಪರಿಶೀಲನೆಯ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಗತ್ಯ ಔಷಧಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಔಷಧಗಳ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ, ಸುರಕ್ಷತೆ, ವೆಚ್ಚ-ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ, ದೇಶದಲ್ಲಿನ ರೋಗಗಳ ಹೊರೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಔಷಧಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

2022ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ NLEM ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ 384 ಔಷಧಿಗಳಿವೆ. 2015ರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ 376 ಔಷಧಿಗಳಿದ್ದವು. ಅಗತ್ಯ ಔಷಧಿಗಳ ಲಭ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು, ಬೆಲೆ ಕೈಗೆಟುಕುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಔಷಧಗಳ ಸೂಕ್ತ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳಾಗಿವೆ.

ಔಷಧ ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಕಾನೂನು ಆಧಾರ

ಅಗತ್ಯ ಸರಕುಗಳ ಕಾಯ್ದೆ, 1955ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಔಷಧಗಳ ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಈ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 3ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೊರಡಿಸಲಾದ ಔಷಧ ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ಆದೇಶ (DPCO) 2013, ಔಷಧಗಳ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

NLEMನಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವ ಔಷಧಗಳ ಸೂತ್ರೀಕರಣಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿಗದಿತ ಔಷಧಗಳ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಗರಿಷ್ಠ ಬೆಲೆ ಮಿತಿಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಪಟ್ಟಿಯ ಹೊರಗಿನ ಔಷಧಗಳ ಬೆಲೆಗಳ ಮೇಲೂ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ನಿಗದಿತವಲ್ಲದ ಔಷಧಗಳ ಗರಿಷ್ಠ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಹಿಂದಿನ 12 ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಶೇ.10ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ.

NPPAಯಿಂದ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಔಷಧ ಬೆಲೆ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (NPPA) ಅನ್ನು 1997ರ ಆಗಸ್ಟ್ 29ರಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಕೇಂದ್ರ ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ರಸಗೊಬ್ಬರ ಸಚಿವಾಲಯದ ಔಷಧೀಯ ಇಲಾಖೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯಗಳು:

ನಿಗದಿತ ಔಷಧಗಳ ಗರಿಷ್ಠ ಬೆಲೆ ಮಿತಿಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪರಿಷ್ಕರಿಸುವುದು.
ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಡುವ ಹೊಸ ಔಷಧಗಳ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸುವುದು.
ನಿಗದಿತವಲ್ಲದ ಔಷಧಗಳ ಬೆಲೆಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸುವುದು.
ನಿಗದಿತ ಬೆಲೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದ ಉತ್ಪಾದಕರಿಂದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವುದು.
ಔಷಧಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ, ಆಮದು, ರಫ್ತು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪಾಲು ಮತ್ತು ಬೆಲೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವುದು.

PTR ಮತ್ತು MRP ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನು?

ಔಷಧಗಳ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಪದಗಳಿವೆ. PTR ಎಂದರೆ ಔಷಧವನ್ನು ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಬೆಲೆ. MRP ಎಂದರೆ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಗರಿಷ್ಠ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆ.

ನಿಗದಿತ ಔಷಧಗಳ ಗರಿಷ್ಠ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡುವಾಗ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ.1ರಷ್ಟು ಪಾಲು ಹೊಂದಿರುವ ಸಂಬಂಧಿತ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳ ಬೆಲೆಗಳ ಸರಾಸರಿಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರಿಯ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಲಾಭಾಂಶವನ್ನೂ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

PTR ಮತ್ತು MRP ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ವಿತರಣಾ ವೆಚ್ಚಗಳು ಹಾಗೂ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಲಾಭಾಂಶಗಳು ಸೇರಿರಬಹುದು. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳು ಔಷಧಗಳ ಚಿಲ್ಲರೆ ಬೆಲೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ನೆರವಾಗಬಹುದು.

ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಔಷಧಗಳ ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣ

ಮೂಲ ಲೇಖನದ ಪ್ರಕಾರ, 137 ನಿಗದಿತವಲ್ಲದ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಔಷಧಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ಲಾಭಾಂಶವನ್ನು MRPಯ ಶೇ.30ಕ್ಕೆ ಮಿತಿಗೊಳಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ 2026ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 8ರಂದು ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ರಮದಿಂದ ಕೆಲವು ಔಷಧಗಳ ಬೆಲೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದ್ದು, ರೋಗಿಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ವೆಚ್ಚ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಆದರೆ ಈ ನಿರ್ಧಾರದ ಅಧಿಕೃತ ವಿವರಗಳು, ಜಾರಿಯ ದಿನಾಂಕ ಮತ್ತು ಅಂದಾಜು ಉಳಿತಾಯದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಮೊದಲು NPPA ಅಥವಾ ಕೇಂದ್ರ ಔಷಧೀಯ ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ದೃಢೀಕರಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ.

ಔಷಧ ಬೆಲೆ ಕುರಿತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ವಿಚಾರಣೆ

ಮೂಲ ಲೇಖನದ ಪ್ರಕಾರ, 2026ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 27ರಂದು ಔಷಧಗಳ ಬೆಲೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಲಾಭಾಂಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅರ್ಜಿಗಳ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತನ್ನ ಆದೇಶವನ್ನು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಿದೆ. PTR ಮತ್ತು MRP ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹಾಗೂ ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಕುರಿತು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಲೇಖನ ತಿಳಿಸಿದೆ.

ಔಷಧಗಳ ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣವು ಜನರಿಗೆ ಕೈಗೆಟುಕುವ ದರದಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಒದಗಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಔಷಧಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಬೆಲೆ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ NPPAಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ, ಸೂಕ್ತ ಸರ್ಕಾರಿ ಖರೀದಿ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಪಾಲನೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.