ನವದೆಹಲಿ/ಮಾಸ್ಕೋ: ಉಕ್ರೇನ್ ನಡೆಸಿದ ಸರಣಿ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಗಳಿಂದಾಗಿ ದೇಶೀಯ ತೈಲ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಘಟಕಗಳು (Refineries) ಭಾರಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗಿ ತೀವ್ರ ಇಂಧನ ಅಭಾವ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ರಷ್ಯಾ, ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಪ್ರಥಮ ಬಾರಿಗೆ ಭಾರತದಿಂದ ಗ್ಯಾಸೋಲಿನ್ (ಪೆಟ್ರೋಲ್) ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದೆ.
ಗುಜರಾತ್ನ ವಾಡಿನಾರ್ (Vadinar) ತೈಲ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಘಟಕದಿಂದ ರವಾನೆಯಾದ ಭಾರತೀಯ ಇಂಧನದ ಪ್ರಥಮ ಸರಕು (Cargo) ಆಗಸ್ಟ್ 5, 2026 ರಂದು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ರಷ್ಯಾದ ಬಂದರನ್ನು ತಲುಪಿದೆ.
೧. ಇಂಧನ ರಫ್ತಿನ ಪ್ರಮುಖ ವಿವರಗಳು:
-
ಸರಕಿನ ಪ್ರಮಾಣ: ರಷ್ಯಾದ ನಾಯರಾ ಎನರ್ಜಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (Nayara Energy) ಜಂಟಿ ಒಡೆತನದ ವಾಡಿನಾರ್ ರಿಫೈನರಿಯಿಂದ 42,000 ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ ಗ್ಯಾಸೋಲಿನ್ ಹೊತ್ತ ‘ಸೈಕ್ಲೋನ್’ (Cyclone) ತೈಲ ಟ್ಯಾಂಕರ್ ಜೂನ್ 18, 2026 ರಂದು ಭಾರತದಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸಿತ್ತು.
-
ಈಜಿಪ್ಟ್ ಮೂಲಕ ಸಾಗಣೆ: ಈ ಇಂಧನವನ್ನು ಈಜಿಪ್ಟ್ನ ‘ಡಾಮಿಯೆಟ್ಟಾ’ (Damietta) ಬಂದರಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ನೌಕೆಗೆ (Ship-to-ship transfer) ವರ್ಗಾಯಿಸಿ, ನಂತರ ರಷ್ಯಾದ ಬಂದರಿಗೆ ತಲುಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
-
ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸಾಗಣೆ: ಕೆಪ್ಲರ್ (Kpler) ಸಂಸ್ಥೆಯ ದತ್ತಾಂಶದ ಪ್ರಕಾರ, ಜುಲೈನಲ್ಲಿಯೂ ಸುಮಾರು 40,000 ಟನ್ ಇಂಧನವನ್ನು ಭಾರತದಿಂದ ರಷ್ಯಾಗೆ ರವಾನಿಸಲಾಗಿದೆ.
೨. ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ತೈಲ ಅಭಾವಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳು:
-
ಉಕ್ರೇನ್ ಡ್ರೋನ್ ದಾಳಿಗಳು: ಉಕ್ರೇನ್ ಸೇನೆಯು ರಷ್ಯಾದ ಪ್ರಮುಖ ತೈಲ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಘಟಕಗಳ ಮೇಲೆ ನಡೆಸಿದ ಕರಾರುವಾಕ್ ದಾಳಿಗಳಿಂದಾಗಿ ರಷ್ಯಾದ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಶೇಕಡಾ 30% ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಕುಸಿದಿದೆ.
-
ರಫ್ತು ನಿಷೇಧ: ದೇಶೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಇಂಧನ ಅಭಾವ ಮತ್ತು ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ರಷ್ಯಾ ಸರ್ಕಾರವು ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ರಫ್ತಿನ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಷೇಧ ಹೇರಿದ್ದು, ಈಗ ನೆರೆ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ಇಂಧನ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ.
-
ಮಾಸಿಕ ಅಗತ್ಯ: ಪ್ರಸ್ತುತ ರಷ್ಯಾಗೆ ಮಾಸಿಕ ಕನಿಷ್ಠ 4,00,000 ಟನ್ ಗ್ಯಾಸೋಲಿನ್ ಆಮದಿನ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
೩. ಭಾರತ-ರಷ್ಯಾ ತೈಲ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ವೈಪರೀತ್ಯ (Energy Trade Reversal):
ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲವನ್ನು (Crude Oil) ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಅದನ್ನು ತನ್ನ ಸಂಸ್ಕರಣಾಗಾರಗಳಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ, ಮರಳಿ ರಷ್ಯಾಗೆ ಗ್ಯಾಸೋಲಿನ್ ರಫ್ತು ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಪರೂಪದ ವಿದ್ಯಮಾನವಾಗಿದೆ. ಜೂನ್ 2026 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಒಟ್ಟು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 48% ರಷ್ಟು ರಷ್ಯಾದಿಂದಲೇ ಬಂದಿತ್ತು.
ವಿವಿಧ ತಾಂತ್ರಿಕ ಪದಗಳು ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯ ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು:
| ವಿಷಯ / ಪದ | ವಿವರಣೆ |
| ವಾಡಿನಾರ್ ರಿಫೈನರಿ (Vadinar Refinery) | ಗುಜರಾತ್ನ ದೇವಭೂಮಿ ದ್ವಾರಕಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದ್ದು, ‘ನಾಯರಾ ಎನರ್ಜಿ’ (ರಷ್ಯಾದ ರೋಸ್ನೆಫ್ಟ್ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ) ಕಾರ್ಯಾಚರಿಸುತ್ತದೆ. |
| Kpler (ಕೆಪ್ಲರ್) | ಜಾಗತಿಕ ಹಡಗು ಸಾಗಣೆ ಮತ್ತು ಇಂಧನ ವಾಣಿಜ್ಯವನ್ನು ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ಮಾಡುವ ಪ್ರಮುಖ ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಸ್ಥೆ. |
| ಡಾಮಿಯೆಟ್ಟಾ (Damietta) | ಈಜಿಪ್ಟ್ನ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಸರಕು ವರ್ಗಾವಣೆ ಬಂದರು. |
| Rosneft (ರೋಸ್ನೆಫ್ಟ್) | ರಷ್ಯಾದ ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ತೈಲ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಂಸ್ಥೆ. |

