ನವದೆಹಲಿ: ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ: ಸ್ಪ್ಯಾಮ್ ಕರೆ, ಅನಗತ್ಯ ಸಂದೇಶಗಳಿಗೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಲು ಟ್ರಾಯ್‌ನಿಂದ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ AI ಆಧಾರಿತ ನಿಯಮಾವಳಿ ಜಾರಿ!

ನವದೆಹಲಿ: ಮೊಬೈಲ್ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ನಿತ್ಯ ಕಿರಿಕಿರಿಯುಂಟುಮಾಡುವ ಅನಗತ್ಯ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕರೆಗಳು (Spam/Robocalls) ಹಾಗೂ ಸಂದೇಶಗಳಿಗೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಲು ಭಾರತೀಯ ದೂರಸಂಪರ್ಕ ನಿಯಂತ್ರಣ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವು (TRAI) ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಹಾಗೂ ಯಂತ್ರ ಕಲಿಕೆ (Machine Learning) ಆಧಾರಿತ ಸುಧಾರಿತ ನಿಯಂತ್ರಣ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ೨೦೨೬ ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 18 ರಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ.

ಇದುವರೆಗೆ ಕೇವಲ ಗ್ರಾಹಕರ ದೂರುಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಾನದಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಶಂಕಿತ ಸಂಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಜಾಲ-ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ‘ಪ್ರೊಆಕ್ಟಿವ್’ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಟ್ರಾಯ್ ರೂಪಿಸಿದೆ.

೧. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ AI ಬಳಕೆ ಮತ್ತು TCCCPR ನಿಯಮಗಳ ತಿದ್ದುಪಡಿ:

• ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನಿಯಂತ್ರಣ (Public Regulation) ರೂಪಾಂತರ: ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಬೃಹತ್ ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು, ಅಸಹಜ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು (Patterns) ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಮತ್ತು ನಿಯಮ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು AI ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ.

• TCCCPR, 2018 ರ ಬಲವರ್ಧನೆ: Telecom Commercial Communications Customer Preference Regulations (TCCCPR), 2018 ರ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರಲಾಗಿದ್ದು, ಎಲ್ಲಾ ಟೆಲಿಕಾಂ ಕಂಪನಿಗಳು (Jio, Airtel, Vi, BSNL) ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ AI/ML ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ.

• ಸಂಯೋಜಿತ ಜಾಲ ಮಾಹಿತಿ ವಿನಿಮಯ: ಒಂದು ಟೆಲಿಕಾಂ ಆಪರೇಟರ್ ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಸ್ಪ್ಯಾಮ್ ಎಂದು ಪತ್ತೆಯಾದ ಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಇತರೆ ಎಲ್ಲಾ ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರರೊಂದಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು (Inter-operator sharing).

೨. ಹಂತ-ಹಂತದ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮಗಳು (Graded Enforcement Framework):

• ೧೦ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ೫ ಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಮಿತಿ: ಒಂದೇ ಕಳುಹಿಸುವವನಿಗೆ (Sender/Entity) ಲಿಂಕ್ ಆಗಿರುವ ೫ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಂಬರ್‌ಗಳು ೧೦ ದಿನಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪ್ಯಾಮ್ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ ಅಂತಹವರ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ದಂಡನಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮಗಳು:

  • ಕೆವೈಸಿ ಮರು-ಪರಿಶೀಲನೆ (KYC Re-verification) ಮತ್ತು ಭೌತಿಕ ತನಿಖೆ.

  • ಹೊರಹೋಗುವ ಕರೆಗಳ ಸೇವೆಯನ್ನು (Outgoing calls) ತಕ್ಷಣ ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವುದು.

  • ಪುನರಾವರ್ತಿತ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಕಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನೇ ರದ್ದುಪಡಿಸುವುದು (Disconnection).

೩. A2P (ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್-ಟು-ಪರ್ಸನ್) ಕರೆಗಳ ಮೇಲಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ:

• A2P ಕರೆಗಳು: ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್, ಅಟೋಡಯಲರ್, ರೋಬೋಕಾಲ್ ಅಥವಾ ಕೃತಕ ಧ್ವನಿ (Artificial Voice) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಜನರೇಟ್ ಮಾಡುವ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಕರೆಗಳು.

• ಪೂರ್ವ-ಘೋಷಣೆ ಕಡ್ಡಾಯ: ಇಂತಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಾವು ಬಳಸುವ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ವಿವರವನ್ನು ಮೊದಲೇ ಟೆಲಿಕಾಂ ಕಂಪನಿಗೆ ನೋಂದಾಯಿಸಬೇಕು.

• ಅಘೋಷಿತ ಕರೆಗಳಿಗೆ ದಂಡ: ಪೂರ್ವ-ಘೋಷಣೆ ಮಾಡದೆ ಮಾಡುವ A2P ಕರೆಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ‘ಅನಗತ್ಯ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂವಹನ’ (UCC) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿ ನಿಮಿಷಕ್ಕೆ ೫ ಪೈಸೆವರೆಗೆ ಟರ್ಮಿನೇಷನ್ ಶುಲ್ಕ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ವಿನಾಯಿತಿ: ಅಧಿಕೃತ ವಾಣಿಜ್ಯ ಶ್ರೇಣಿಗಳಾದ 140xx, 1600xx, ಮತ್ತು 1601xx ಮೂಲಕ ಬರುವ ನೋಂದಾಯಿತ ಕರೆಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳು ಅನುಮೋದಿಸಿದ ಕರೆಗಳಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ಇರುತ್ತದೆ.

೪. ಗ್ರಾಹಕರ ಹಿತರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಮನವಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ:

• ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ವ್ಯವಹಾರ ರಕ್ಷಣೆ: ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಅಧಿಕೃತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಪಾರ ಕರೆಗಳು ತಪ್ಪಾಗಿ ಬ್ಲಾಕ್ ಆಗದಂತೆ ಗ್ರಾಹಕ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಪರಿಹಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು (Consumer appeal mechanism) ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

• DND ಮತ್ತು ದೂರುಗಳ ಪ್ರಮಾಣ: 2025 ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರು ಬರೋಬ್ಬರಿ 31 ಲಕ್ಷ (3.1 Million) UCC ದೂರುಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ೧೭ ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೂರುಗಳು ‘TRAI DND App’ ಮೂಲಕವೇ ಬಂದಿವೆ. ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಯ್ ಅನಧಿಕೃತ ಟೆಲಿಮಾರ್ಕೆಟರ್‌ಗಳಿಗೆ  7.31 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ನೋಟಿಸ್‌ಗಳನ್ನು ಜಾರಿ ಮಾಡಿದೆ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು:

ವಿಸ್ತರಿತ ವ್ಯಾಪ್ತಿದೂರಸಂಪರ್ಕ ಕಾಯ್ದೆ ೨೦೨೩ (Telecommunications Act, 2023) ರ ಮೂಲಕ ಸ್ಯಾಟಲೈಟ್ ಕಮ್ಯುನಿಕೇಷನ್, M2M (ಮೆಷಿನ್-ಟು-ಮೆಷಿನ್) ಮತ್ತು ಸೈಬರ್ ಭದ್ರತೆ ಸೇರ್ಪಡೆ.

UCC (Unsolicited Commercial Communications)ಸ್ವೀಕರಿಸುವವರ ಪೂರ್ವಾನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುವ ಅನಗತ್ಯ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕರೆಗಳು ಅಥವಾ ಸಂದೇಶಗಳು.

TCCCPR, 2018ಟೆಲಿಕಾಂ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂವಹನ ಗ್ರಾಹಕ ಆದ್ಯತೆ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳು (ಸ್ಪ್ಯಾಮ್ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಪ್ರಮುಖ ನಿಯಮ).

AI ನಿಯಂತ್ರಣ ಜಾರಿ ದಿನಾಂಕ೧೮ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (ಟ್ರಾಯ್‌ನ ನೂತನ ಸುಧಾರಿತ AI ಚೌಕಟ್ಟು ಜಾರಿ).

A2P ಕರೆಗಳ ದಂಡಅಘೋಷಿತ ಆಟೋಮೇಟೆಡ್ ಕರೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿ ನಿಮಿಷಕ್ಕೆ ೫ ಪೈಸೆವರೆಗೆ ಟರ್ಮಿನೇಷನ್ ಶುಲ್ಕ.

ಅಧಿಕೃತ ಟೆಲಿಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಸರಣಿ140xx, 1600xx, 1601xx (ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ನಂಬರ್ ಸರಣಿಗಳು).