ನವದೆಹಲಿ: ಸಾರ್ವಭೌಮ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ ನಿಧಿ (Sovereign AI Fund): ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವ, ಸೂಪರ್‌ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರಗಳ ಸಮಗ್ರ ನೋಟ

ನವದೆಹಲಿ: ಜಾಗತಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವಲಯದಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಟೆಕ್ ದೈತ್ಯರ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಿ, ಸ್ವದೇಶಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಸ್ವಾವಲಂಬಿಗೊಳಿಸಲು ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ‘ಸಾರ್ವಭೌಮ ಎಐ ನಿಧಿ’ಗಳನ್ನು (Sovereign AI Funds) ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇಂತಹ ನಿಧಿಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬಂಡವಾಳ, ಹೈ-ಪರ್ಫಾರ್ಮೆನ್ಸ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ (Supercomputing/GPUs), ಸ್ಥಳೀಯ ದತ್ತಾಂಶ ಭಂಡಾರಗಳು (Datasets) ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು (Strategic Digital Autonomy) ಬಲಪಡಿಸುತ್ತವೆ.

೧. ಸಾರ್ವಭೌಮ ಎಐ (Sovereign AI) ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮಹತ್ವ:

• ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶ: ವಿದೇಶಿ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಮತ್ತು ಕ್ಲೌಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗದೆ, ರಾಷ್ಟ್ರದ ಭಾಷಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸ್ವದೇಶಿ ತಳಹದಿ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು (Foundational Models) ಹಾಗೂ ಮುಂದುವರಿದ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್/ಕಂಪ್ಯೂಟ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ದೇಶದ ಗಡಿಯೊಳಗೆ ನಿರ್ಮಿಸುವುದು.

• ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಕೊರತೆ ನೀಗಿಸುವುದು: ಎಐ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದ ಸ್ಟಾರ್ಟ್‌ಅಪ್‌ಗಳಿಗೆ ಎದುರಾಗುವ ದುಬಾರಿ ಜಿಪಿಯು (GPU) ಮತ್ತು ಸೂಪರ್‌ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಕೊರತೆಯನ್ನು ನೀಗಿಸಲು ಸರ್ಕಾರಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ ದರದಲ್ಲಿ ಕಂಪ್ಯೂಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಒದಗಿಸುವುದು.

• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಡೇಟಾ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವ: ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ದತ್ತಾಂಶಗಳು ವಿದೇಶಿ ಸರ್ವರ್‌ಗಳಿಗೆ ಸೋರಿಕೆಯಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆದು, ದೇಶದ ಗಡಿಯೊಳಗೇ ದತ್ತಾಂಶ ಸಂರಕ್ಷಣೆ (Data Localization) ಖಚಿತಪಡಿಸುವುದು.

• ನೀತಿ ಮತ್ತು ಮಾನದಂಡಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣ: ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾದ ಎಐ ನಿಯಂತ್ರಣ ನೀತಿಗಳು ಹಾಗೂ ನೈತಿಕ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು.

೨. ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ನ (UK) ಸಾರ್ವಭೌಮ ಎಐ ಮಾದರಿ:

• £೫೦೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಸಾರ್ವಭೌಮ ನಿಧಿ: ಯುಕೆ ಸರ್ಕಾರವು ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೬ ರಲ್ಲಿ £೫೦೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಪೌಂಡ್‌ಗಳ ಬೃಹತ್ ಸಾರ್ವಭೌಮ ಎಐ ನಿಧಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಇದರ ಉದ್ಘಾಟನಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಜೇಮ್ಸ್ ವೈಸ್ (James Wise) ಮತ್ತು ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ಪಾಲುದಾರರಾಗಿ ಸುಸೇನ್ ಆಶ್ಮನ್ (Suzanne Ashman) ನೇಮಕಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

• ನೇರ ಇಕ್ವಿಟಿ ಹೂಡಿಕೆ: ಬ್ರಿಟನ್‌ನ ಆರಂಭಿಕ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಂತದ ಎಐ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ £೧ ಮಿಲಿಯನ್‌ನಿಂದ £೧೦ ಮಿಲಿಯನ್‌ವರೆಗೆ ನೇರ ಇಕ್ವಿಟಿ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

• AIRR ಸೂಪರ್‌ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಬೆಂಬಲ: ಎಐ ರಿಸರ್ಚ್ ರಿಸೋರ್ಸ್ (AI Research Resource – AIRR) ಸೂಪರ್‌ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಮೂಲಕ ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ ೧ ಮಿಲಿಯನ್ (೧೦ ಲಕ್ಷ) ಜಿಪಿಯು ಗಂಟೆಗಳ (GPU hours) ಬಳಕೆಯ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

• ಸಹಾಯಕ ಕ್ರಮಗಳು:

  • ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಆಸ್ತಿ ಅನುದಾನ ಯೋಜನೆ: ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಡೇಟಾಸೆಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳಿಗಾಗಿ £೨೮೨ ಮಿಲಿಯನ್ ಮೀಸಲು.

  • £೧೦೦ ಮಿಲಿಯನ್ R&D ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಯೋಜನೆ: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆ (NHS) ದಕ್ಷತೆ, ಕಂಪ್ಯೂಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ರಕ್ಷಣಾ ಎಐ ಮತ್ತು ಏಜೆಂಟ್ ಭದ್ರತಾ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಒಪ್ಪಂದಗಳ ಮೂಲಕ ಹಣಕಾಸು ಒದಗಿಸುವುದು.

೩. ಕೆನಡಾದ ಸಾರ್ವಭೌಮ ಎಐ ಕಂಪ್ಯೂಟ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ (Canada CAD 2 Billion):

• ಒಟ್ಟು ಹಂಚಿಕೆ: ಕೆನಡಾ ಸರ್ಕಾರವು CAD ೨ ಶತಕೋಟಿ (2 Billion Canadian Dollars) ಮೌಲ್ಯದ ಸಮಗ್ರ ಸಾರ್ವಭೌಮ ಎಐ ಕಂಪ್ಯೂಟ್ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುತ್ತಿದೆ.

• ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳು:

  • SCIP (Sovereign Compute Infrastructure Program): ಮುಂದಿನ ೭ ವರ್ಷಗಳ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ CAD ೮೯೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಹಂಚಿಕೆ (ಇದರ ಮೊದಲ ಹಂತದ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಜೂನ್ ೧, ೨೦೨೬ ಕ್ಕೆ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿದೆ).

  • ಎಐ ಕಂಪ್ಯೂಟ್ ಚಾಲೆಂಜ್: ಖಾಸಗಿ ಡೇಟಾ ಸೆಂಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು CAD ೭೦೦ ಮಿಲಿಯನ್ (ಇದರಡಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೆನಡಿಯನ್ ಎಐ ಸಂಸ್ಥೆ ‘ಕೊಹೆರೆ’ಗೆ (Cohere) CAD ೨೪೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ).

  • ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪ್ಯೂಟ್ ವಿಸ್ತರಣೆ: ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಲಯದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವೃದ್ಧಿಗೆ CAD ೨೦೦ ಮಿಲಿಯನ್.

• ವ್ಯಾಪಾರ ಘರ್ಷಣೆ: ಕೆನಡಾದ ಈ ಸಾರ್ವಭೌಮ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಡೇಟಾ ನಿಯಮಗಳು ಅಮೆರಿಕದ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯುಂಟುಮಾಡುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಟ್ರೇಡ್ ರೆಪ್ರೆಸೆಂಟೇಟಿವ್ (USTR) ತನ್ನ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೬ ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಂದಾಜು ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ‘ವ್ಯಾಪಾರ ತಡೆಗೋಡೆ’ (Trade Barrier) ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದೆ.

೪. ಭಾರತದ ಸಾರ್ವಭೌಮ ಎಐ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (IndiaAI Mission):

• ಇಂಡಿಯಾ-ಎಐ ಮಿಷನ್ (IndiaAI Mission): ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ೨೦೨೪ ರ ಮಾರ್ಚ್ ೭ ರಂದು ₹೧೦,೩೭೧.೯೨ ಕೋಟಿ (ಸುಮಾರು $೧.೨೪ ಶತಕೋಟಿ ಡಾಲರ್) ಅನುದಾನದೊಂದಿಗೆ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಿಷನ್‌ಗೆ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿತ್ತು.

• ಸ್ವದೇಶಿ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಮಾದರಿಗಳು: ೨೦೨೬ ರ ಆಗಸ್ಟ್ ವೇಳೆಗೆ, ಈ ಮಿಷನ್ ದೇಶದ ೨೦ ಸ್ಥಳೀಯ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಮಾದರಿ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗಳನ್ನು ಅಂತಿಮಗೊಳಿಸಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಿಗಾಗಿ ರೂಪಿಸಲಾದ ಭರತ್‌ಜೆನ್‌ನ ‘ಪರಮ್೨-೧೭ಬಿ’ (Param2-17B) ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ.

• ಕಂಪ್ಯೂಟ್ ಬೆಂಬಲ: ದೇಶಾದ್ಯಂತ ೨೩೭ ವಿವಿಧ ಸಂಶೋಧನಾ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಒಟ್ಟು ೯೩.೧೮ ಲಕ್ಷ ಜಿಪಿಯು ಗಂಟೆಗಳನ್ನು (GPU Hours) ಮಂಜೂರು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

• ಭಾರತ-ಯುಎಇ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸೂಪರ್‌ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಒಪ್ಪಂದ: ೨೦೨೬ ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಯುಎಇ ನಡುವೆ ಮಹತ್ವದ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಒಪ್ಪಂದ ಏರ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ೮-ಎಕ್ಸಾಫ್ಲಾಪ್ (8-Exaflop) ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಬೃಹತ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ಎಐ ಸೂಪರ್‌ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ನಿರ್ಮಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ (ಪಾಲುದಾರರು: G42, MBZUAI ಮತ್ತು ಸೆರೆಬ್ರಾಸ್ / Cerebras).

• ಖಾಸಗಿ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ಭಾರತದ ಸ್ಥಳೀಯ ಎಐ ನವೋದ್ಯಮ ಸರ್ವಮ್ ಎಐ (Sarvam AI) ಜೂನ್ ೨೦೨೬ ರಲ್ಲಿ $೨೩೪ ಮಿಲಿಯನ್ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ $೧.೫ ಬಿಲಿಯನ್ ಮೌಲ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಯುನಿಕಾರ್ನ್ ಆಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ (ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಐಟಿ ದೈತ್ಯ HCLTech $೧೫೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಮುಂಚೂಣಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿದೆ).

ಜಾಗತಿಕ ಸಾರ್ವಭೌಮ ಎಐ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರಗಳ ತುಲನಾತ್ಮಕ ಕೋಷ್ಟಕ:

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು: