ಪ್ಯಾರಿಸ್ / ಬೆಂಗಳೂರು: ಭಾರತೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆ (ISRO) ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸ್ಪೇಸ್ ಏಜೆನ್ಸಿ (ESA) ತಮ್ಮ ನಡುವಿನ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಔಪಚಾರಿಕ ಸಹಕಾರ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು (Cooperative Agreement) ೨೦೩೨ ರ ಜನವರಿ ೮ ರವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿವೆ.
ಫ್ರಾನ್ಸ್ನ ಪ್ಯಾರಿಸ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಶೃಂಗಸಭೆಯ (International Space Summit) ನೇಪಥ್ಯದಲ್ಲಿ ೨೦೨೬ ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೦ ರಂದು ಪತ್ರಗಳ ವಿನಿಮಯದ (Exchange of Letters) ಮೂಲಕ ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಇಸ್ರೋ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡಾ. ವಿ. ನಾರಾಯಣನ್ (Dr. V. Narayanan) ಹಾಗೂ ಇಎಸ್ಎ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ ಜನರಲ್ ಜೋಸೆಫ್ ಆಶ್ಬಾಕರ್ (Josef Aschbacher) ಅವರು ಈ ಮಹತ್ವದ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ.
೧. ಇಸ್ರೋ–ಇಎಸ್ಎ ಸಹಕಾರ ಚೌಕಟ್ಟಿನ ಹಿನ್ನೆಲೆ:
-
ಮೂಲ ಒಪ್ಪಂದ: ಇಸ್ರೋ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸ್ಪೇಸ್ ಏಜೆನ್ಸಿ ನಡುವಿನ ಮೂಲ ಸಹಕಾರ ಒಪ್ಪಂದವು ಜನವರಿ ೨೦೦೨ ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು. ಕಳೆದ ಎರಡು ದಶಕಗಳಿಂದ ಈ ಉಭಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ.
-
ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಮಹತ್ವ: ನೂತನ ಒಪ್ಪಂದವು ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಜಾಗತಿಕ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಆದ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸಹಕಾರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದು, ಮುಂದಿನ ೫ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅಂದರೆ ೨೦೩೨ ರ ಜನವರಿ ೮ ರವರೆಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.
೨. ನೂತನ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತೃತ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು:
ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಪಗ್ರಹ ಯೋಜನೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ನವೀಕೃತ ಒಪ್ಪಂದವು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ವಲಯಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದೆ:
-
ಮಾನವ ಮತ್ತು ರೋಬೋಟಿಕ್ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಅನ್ವೇಷಣೆ (Human & Robotic Exploration):
-
ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮಾನವಸಹಿತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶಯಾನ (Human Spaceflight) ಹಾಗೂ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳಿಲ್ಲದ ರೋಬೋಟಿಕ್ ಪ್ರೋಬ್ಗಳು/ರೋವರ್ಗಳ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ.
-
೨೦೨೫ ರಲ್ಲಿ ಉಭಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮಾನವ ಅನ್ವೇಷಣೆ ಕುರಿತ ಜಂಟಿ ಆಶಯ ಪತ್ರಕ್ಕೆ (Joint Statement of Intent) ಸಹಿ ಹಾಕಿದ್ದವು.
-
-
ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಹವಾಮಾನ (Space Weather):
-
ಸೂರ್ಯನ ಕರೋನಲ್ ಮಾಸ್ ಎಜೆಕ್ಷನ್ (CME), ಸೌರ ಮಾರುತಗಳು ಮತ್ತು ಸೌರ ಜ್ವಾಲೆಗಳು (Solar Flares) ಭೂಮಿಯ ಕಾಂತಕ್ಷೇತ್ರ ಹಾಗೂ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬೀರುವ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವುದು.
-
ಸೌರ ಚಂಡಮಾರುತಗಳು ಸಂವಹನ ಉಪಗ್ರಹಗಳು, ಜಿಪಿಎಸ್/ನ್ಯಾವಿಗೇಷನ್ ಸಿಗ್ನಲ್ಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಪವರ್ ಗ್ರಿಡ್ಗಳನ್ನು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತಗೊಳಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಇದು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.
-
-
ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಪರಿಸರದ ಸುಸ್ಥಿರತೆ (Sustainability of Outer Space Activities):
-
ಉಪಗ್ರಹಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಕಕ್ಷೆಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆ, ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ತ್ಯಾಜ್ಯ (Space Debris) ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಬಳಕೆಯ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ಜಂಟಿ ಪಾಲನೆ.
-
-
ಭೂ ವೀಕ್ಷಣೆ (Earth Observation) ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲಿಬ್ರೇಷನ್:
-
ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೬ ರಲ್ಲಿ ಉಭಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಭೂ ವೀಕ್ಷಣಾ ಮಿಷನ್ಗಳಿಗಾಗಿ ಜಂಟಿ ಕ್ಯಾಲಿಬ್ರೇಷನ್ (ಮಾಪನಾಂಕ ನಿರ್ಣಯ), ವ್ಯಾಲಿಡೇಶನ್ ಮತ್ತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ್ದವು.
-
ಇದು ಹವಾಮಾನ ಮುನ್ಸೂಚನೆ, ಕೃಷಿ ಇಳುವರಿ ಅಂದಾಜು, ನಕ್ಷೆ ತಯಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ನಿಖರ ಉಪಗ್ರಹ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
-
-
ಮಿಷನ್ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ನೆರವು (Mission Operations Support): ಇಸ್ರೋದ ಚಂದ್ರಯಾನ, ಆದಿತ್ಯ-L1 ಮತ್ತು ಮುಂಬರುವ ಗಗನ್ಯಾನ್ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಇಎಸ್ಎಯ ಜಾಗತಿಕ ಗ್ರೌಂಡ್ ಸ್ಟೇಷನ್ ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ (Estrack) ನಿರಂತರ ಸಂಪರ್ಕ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತಿದೆ.
೩. ಪ್ರಮುಖ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಶಾಸನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ:
| ಸಂಸ್ಥೆ | ಸ್ಥಾಪನೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ | ಆಡಳಿತ ಚೌಕಟ್ಟು / ಸ್ವರೂಪ |
| ISRO (ಭಾರತೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆ) | ೧೯೬೯; ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿ: ಬೆಂಗಳೂರು, ಕರ್ನಾಟಕ | ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಇಲಾಖೆಯ (Department of Space) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. |
| ESA (ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸ್ಪೇಸ್ ಏಜೆನ್ಸಿ) | ೧೯೭೫; ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿ: ಪ್ಯಾರಿಸ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್ | ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಅಂತರ-ಸರ್ಕಾರಿ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನಾ ಒಕ್ಕೂಟ (Intergovernmental Organisation). |
ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು (Quick Revision Matrix):
| ನಿಯತಾಂಕ / ಪರಿಕಲ್ಪನೆ | ವಿವರಣೆ / ಪರೀಕ್ಷಾ ಮುಖ್ಯಾಂಶ |
| ಒಪ್ಪಂದದ ನೂತನ ಮಾನ್ಯತೆ ಅವಧಿ | ೮ ಜನವರಿ ೨೦೩೨ ರವರೆಗೆ. |
| ವಿಸ್ತರಣೆ ಸಹಿ ಮಾಡಿದ ಸ್ಥಳ ಮತ್ತು ದಿನಾಂಕ | ಪ್ಯಾರಿಸ್ (ಫ್ರಾನ್ಸ್); ೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೬ (ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಶೃಂಗಸಭೆ). |
| ಮೂಲ ಒಪ್ಪಂದ ಆರಂಭ | ಜನವರಿ ೨೦೦೨. |
| ಸಹಿ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಮುಖರು | ಇಸ್ರೋ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡಾ. ವಿ. ನಾರಾಯಣನ್ & ಇಎಸ್ಎ ಡಿಜಿ ಜೋಸೆಫ್ ಆಶ್ಬಾಕರ್. |
| ಹೊಸದಾಗಿ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು | ಮಾನವ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶಯಾನ, ರೋಬೋಟಿಕ್ ಅನ್ವೇಷಣೆ, ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಹವಾಮಾನ (Space Weather), ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸುಸ್ಥಿರತೆ. |
| ಭೂ ವೀಕ್ಷಣಾ ಒಪ್ಪಂದ | ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೬ (ಕ್ಯಾಲಿಬ್ರೇಷನ್ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಲಿಡೇಶನ್ ಅಧ್ಯಯನಗಳು). |
| ಸ್ಪೇಸ್ ವೆದರ್ ಅಪಾಯಗಳು | ಸೌರ ಜ್ವಾಲೆಗಳಿಂದ ಪವರ್ ಗ್ರಿಡ್, ಜಿಪಿಎಸ್ ಮತ್ತು ಉಪಗ್ರಹ ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಯ. |
