ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿ (e₹) ಮತ್ತು ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿ ಕುರಿತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಎರಡೂ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಅವುಗಳ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿ, ನಿಯಂತ್ರಣ ಹಾಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಮೂಲಭೂತ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (RBI) ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿರುವ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿ ಒಂದು ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕರೆನ್ಸಿ (CBDC) ಆಗಿದ್ದು, ಇದು ಭೌತಿಕ ನೋಟಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪವಾಗಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಹಣವಾಗಿದ್ದು, ₹1 ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯವು ₹1 ಸಾಮಾನ್ಯ ರೂಪಾಯಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸರ್ಕಾರ ಹಾಗೂ RBI ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದರಿಂದ ಇದು ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರ ವ್ಯವಹಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿ ಯಾವುದೇ ಸರ್ಕಾರ ಅಥವಾ ಕೇಂದ್ರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನಿಯಂತ್ರಣವಿಲ್ಲದೆ ಬ್ಲಾಕ್ಚೈನ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಆಧಾರಿತ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. Bitcoin, Ethereum, Solana ಹಾಗೂ Dogecoin ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿಗಳಾಗಿವೆ.
ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿಗಳ ಮೌಲ್ಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಬೇಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ವಿಶ್ವಾಸದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಏರಿಳಿತ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಲಾಭದ ಜೊತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಷ್ಟದ ಅಪಾಯವೂ ಇರುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಹಣವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಾನೂನು ಮಾನ್ಯತೆ ಲಭ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪಾವತಿ ಮತ್ತು ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಗೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಹೂಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಟ್ರೇಡಿಂಗ್ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿ ದೇಶದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದ್ದು, ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ವೇಗವಾದ ಹಣಕಾಸು ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ ಇದು ನೆರವಾಗಲಿದೆ.
